Oğul Otu
OĞUL OTU
Acem Otu, Kovan Otu, Limon Nanesi, Limon Otu, Melisa Otu, Turuncan
MELISSAOFFIC1NALISL
Labiatae
Birçok bilim insanına göre melissa adının kökeni bal anlamına gelen meli sözcüğüne dayanmaktadır. Madaus metis-sanın Yunanca balansı anlamına geldiğini, ayrıca eski çağlarda ballıbabagillerden olan birçok bitkiye de aynı adın verildiğini yazmıştır. Arılar bitkinin üzerine oğullandıklarından, bitkiye bu ad verilmiştir. Anavatanı Doğu Akdeniz kıyılandır. Serapion oğul otunu melankoli, beyin damarlarındaki tıkanıklık, zayıf kalplerde Özellikle gece gelen nöbet ve çarpıntılar, sindirim zorluğu ve depresyona karşı Önermiştir. Dioskorides, Plinius ve aynı yüzyıllarda yaşamış birçok hekim bitkiyi diş ağrıları, kadın hastalıkları, menstrüasyon, dizanteri, köpek ısırığı, akrep ve örümcek sokmasına karşı kullanmıştır. Plinius bitkiden ayrıca akıl hastalığında ve histeride dengeleyici olarak yararlanmış, suyunun balla karıştırılmasıyla elde edilen sıvının katarakta karşı iyi bir ilaç olduğunu yazmıştır. Ibn Sina bitkinin canlılığı artırdığını ve melankoliyi iyileştirdiğini yazmıştır. Bingenîi Hildegard bitkiyi beze şişmelerinde, baş ağrısında, baş dönmesinde, romatizma, çıbanlar ve kadın hastalıklarında uygulamıştır. Matthiolus kalp güçlendirici olarak, özellikle geceleri görülen tehlikeli kalp çarpıntılarında, melankolide, mide hastalıklarında ve hemen hemen bütün iç hastalıklarda uygulamıştır. Madaus bitkiyi özellikle sinirsel beyin, kalp, rahim, mide ve bağırsak hastalıklarında sinirleri güçlendirici, krampları önleyici ve canlılık verici olarak önermiştir. Tıbbi Nitelikleri: Antibakteriyel, gaz söktürücü, kramp çözücü, safra salgısını artırıcı, sakinleştirici, sindirim kolaylaştırıcı.
Kullanıldığı Yerler: Astım, baş dönmesi, böcek sokması, hamilelik, iştahsızlık, kalp çarpıntısı, kansızlık, karaciğer, kulak çınlaması, mide, solunum organları, sinirsel baş ağrısı, unutkanlık, uykusuzluk.
Oğul otu herpese neden olan virüslere karşı etkilidir. Migrende rahatlatıcıdır, iyi bir uyku vericidir. Bu özelliği kedi otu ve şerbetçi otu karışımıyla daha da güçlenir. Sinirsel mide ve bağırsak şikâyetlerinde önerilir.
Adaçaymın kullanıldığı hemen hemen her hastalıkta uygulanabilir. Botanik: Özellikle kayalık dağlarda yetişen bitki, yararlan nedeniyle Avrupa’da Asya’da süratle yayılmıştır. Ülkemizde ve Avrupa’da tarımı yapılır. Çok yıllık olan bitkinin 25-30 yıl yaşadığı ileri sürülmektedir. Soğuk bölgelerde bitki kaşın tamamen kaybolur. Baharla birlikte tekrar yeşerir. Kökünün de donduğu çok soğuk bölgelerde yıllık bitki olarak yetiştirilir. Güneşi, sıcağı, humuslu zengin toprakları sever. Balçık kum karışımı topraklarda iyi gelişir. Gölgede yetişen bitki aromasını kaybeder, drog yönünden fakirdir, tedavi gücü yoktur.
Çok dallı olan ve dikine uzayan bitkinin boyu 60-100 cm arasında değişir. İçi boş gövde dört köşedir, üstü çok az tüylüdür. Boylan 3-5 cm olan karşılıklı dizilmiş yapraklar uzun veya kısa saplı olabilir. Genellikle yumurta biçimlidir ve kenarları dişlidir. Gövdenin üst bölümüne doğru küçülürler. Beyaz çiçekler üst yaprakların koltuklarında, yarı halka dizilişli olarak açar. Çiçekler açık mavi veya açık sarı da olabilir. Nelerinden Yararlanılır: Sadece yapraklarından yararlanılır.
Toplanması ve Saklanması: Yapraklar bitki çiçek açmadan toplanır. Eylül ve kasım aylarında toplanıp kurutulan ürünün aroması daha az ve kalitesi daha düşüktür. Çiçekler tam açtıktan sonra toplanan yapraklar genellikle kokusuzdur ve tatları değişiktir.
Yaprakların serin ve kapalı havada toplanmaması önerilmektedir. Yapraklar ezilmeden toplanmalı, havadar, gölge yerlerde, birbirinin üzerine .yığılmadan, süratle kuruması sağlanmalıdır- Ezilmiş, sararmış ve kararmış yapraklar temizlenmelidir. Yapay olarak 35°C’de kurutuiabilir. Kuruyan yapraklar ışıktan korunmalı, bir yıldan çok saklanmamalıdır.
Özeüikle uç yaprakların zedelenmeden, elle toplanması ön eri i m ektedir. Zedelenen ve makineyle toplanan yaprakların eterti yağları önemli oranda kaybolur. Kurutularak saklanan yaprakiarcfaki eterli yağ 6 ay sonra yarıya iner.
Kokusu ve Tadı: Yaprakların limona benzer kokusu, baharlı acı tatları vardır. Yan Etkileri: Herhangi bir yan etkisi yoktur. Kullanma Biçimleri: İçten ve dıştan uygulanır. Bitkiden Yararlanma Yöntemleri:
Çay: 1-3 çay kaşığı kıyılmış taze veya kuru yaprağa 150 mi sıcak su eklenir, 10-15 dk demlenip süzülür. Balla tatlandmlabilir. Dolu 1 çay kaşığı 0,5 g’dır. Sıcak olarak içilir.
Banyo: 100 g yaprağa 1 litre sıcak su eklenir, 15 dk demlenip süzülür. Banyo suyuna karıştırılır. Eterli yağ: Damıtma yöntemiyle elde edilir. Suyla veya başka bitkisel çaylarla karıştırılarak da içilebilir. Şarap: i litre tatlı olmayan beyaz şarabın içine 2 avuç dolusu taze veya kuru yaprak konur. En az 1, en çok 15 gün dinlendirilip süzülür. Şarabın gücü İçine karıştırılan oğul otu oranıyla ayarlanır. Şarap: (Das Beste) 20 g çiçek ve yaprak karışımı 1 litre beyaz şarapta kaynatılır, soğumaya bırakılır, süzülür. Hava geçirmeyen şişelerde saklanır. Tentür: 25 g kuru yaprak 60°’İik 250 mi alkolde 15 gün, oda sıcaklığında ara sıra çalkalanarak, dinlendirilip süzülür.
Oğul otu ruhu: 65 g kuru yaprak, rendelenmiş ilaçlanmamış limon kabuğu, 0,5 g küçük hindistan cevizi tozu, 0,5 g kişniş tohumu tozu, 0,5 g tarçın tozu ve 3-4 adet karanfil 60°’lik 1 litre alkolde, oda sıcaklığında, her gün çalkalanarak 15 gün dinlendirilir. Bir tülbentten süzülür. Posası preslenerek süzülen sıvıya karıştırılır. Ağzı sıkıca kapanan koyu renkli şişeîer-de, serin bir yerde saklanır.
İçindeki Bazı Maddeler: Soluk sarı renkli eterli yağında %40 kadar sitronellol, %16 sitrol a, %15 sitral b, monoterpen, seskiterpen vardır. Ayrıca tanen, triter-pen, acı maddeler ve flavonoidler vardır.
Terpen otonom sinir sistemi üzerinde etkili oiur.
REÇETELER
Amfizem, Astım, Bronşit, Öksürük:
Oğul otu yaprak 50 g
10 g yaprak 200 mi suda 10 dk kaynatılıp süzülür. Günde 2 çay fincanı sıcak olarak İçilir. Angina Pectoris:
Ada soğanı soğan 25 g
Kedi otu kök 25 g
Oğuf otu yaprak 50 g
3 g karışım 200 mi suda 3-4 saat demlenir, yavaş ateşte 15 dk kaynatılıp süzülür. Günde 3 çay fincanı içilir. Baş Ağrısı:
Oğui otu tentür 100 mi
Oğul otu yaprak 50 g
Oğul otu yağ 50 mi
sinirsel baş ağrısında 2 çay kaşığı tentür l su bardağı suya karıştırılır içilir. İhtiyaca göre günde 2-4 bardak içilebilir. Üşütme, yorgunluk, migrene bağlı ağrılarda 1-2 çay fincanı çayı içilir ve yağıyla şakaklara, alna ve enseye hafifçe masaj yapılır. Yağın göze kaçmamasına dikkat edilmelidir. Kesinlikle karanlık ve sessiz bir yerde uzanarak dinfenilmelidir. Boy banyosu rahatlatıcı, sakinleştirici ve denge sağlayıcıdır. Baş Dönmesi:
Küçük hindistan cevizi rendelenmiş 15 g Limon kabuğu rendelenmiş 15 g
Oğui otu yaprak 70 g
Karışım 60°’lik alkolde 15 gün. ara sıra karıştırılarak dinlendirilir, preslenerek süzülür. Hava geçirmeyen şişelerde saklanır. Gerektiğinde 1 kahve kaşığı içilir. Beliek Güçlendirici 1: Mercanköşk bitki 25 g
Oğul otu yaprak 25 g
10 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 1-2 çay fincanı balla tatlandırılarak içilir. Bellek Güçlendirici 2: Oğul otu yaprak 50 g
5 g yaprağa 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. 3 ay boyunca, yemek saatleri arasında günde 3 çay fincanı içilir.
Bulantı Kesici, Kusmayı Önleyici:
Oğul otu yaprak 50 g
15 g yaprağa 250 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Sıcak olarak yudum yudum içilir.
Cinsel Güçsüzlük:
Bînbirdetik otu yaprak, çiçekli dal 25 g
Oğul otu yaprak 25 g
5 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde bir çay fincanı içilir.
Dalak Hastalıkları:
Bostan otu çiçekli dallar 20 g
Civanperçemi çiçekli dallar 20 g
Isırgan yaprak 20 g
Meryem otu kök 20 g
Oğul otu yaprak 20 g
10 g karışıma 150 mi kaynar su eklenir. ıo dk demlenip
süzülür. Günde 2-3 çay fincanı içilir.
Depresyon:
Oğul otu yaprak 50 g
6 gyaprağa 150 mi sıcak su eklenir, 20 dk demlenip süzülür. Yemeklerden önce 1 çay fincanı içilir.
Gaz Şişkinliğini Önleyici 1: Bahçe nanesi yaprak 25 g
Papatya çiçek 25 g
Oğul otu yaprak 50 g
l tatlı kaşığı kıyılmış karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Yemeklerden süre önce l çay fincanı içilir.
Gaz Şişkinliğini Önleyici 2: Bahçe nanesi yaprak 15 g
Kişniş tohum 15 g
Kimyon tohum 15 g
Rezene tohum 15 g
Oğul otu yaprak 40 g
l yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Tohumlar hafif ezilmelidir. Yemeklerden sonra 1 çay fincanı içilir. Gaz Şişkinliğini Önleyici 3: Azak eğiri kök 5 g
Bahçe nanesi yaprak 15 g
Oğul otu yaprak 30 g
1 tatlı kaşığı kıyılmış karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Yemeklerden sonra 1 çay fincanı içilir.
Metabolizma Güçlendirici:
Bahçe nanesi yaprak 10 g
Çemen tohum 15 g
Oğul otu yaprak, kozalak 25 g
l yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 3 çay fincanı, yemek saatleri arasında içilir. Hava Yutma:
Kereviz tohum 15 g
Anason tohum 20 g
Kekik bitki 20 g
Maydanoz tohum 20 g
Oğul otu yaprak 25 g
l yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 20 dk demlenip süzülür. Yemeklerden sonra ılık olarak 1 çay fincanı içilir.
Kan Temizleyici, Metabolizma Güçlendirici: Meyan kök 5 g
Rezene tohum 10 g
Oğul otu yaprak 35 g
l tatlı kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 1-2 fincan sıcak olarak içilir. Kendisini İyi Hissetmeyen Hamileler: Oğul otu yaprak 50 g
3 gyaprağa 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Gerektiğinde l çay fincanı içilir. Günde 3 çay fincanından çok içilmemelidir.
Dikkat: Hamiieiik döneminde doktora sorutmadan Maç alınmamalıdır. Bazı bitkiler tamamen zararsız olduğu ve hamilelerin kendini iyi hissetmesine yardım ettiği i-çin alınabilir. Oğu! otu bu birkaç bitkiden biridir.
Kulak Çınlaması:
Oğul otu yaprak 50 g
10 g yaprağa 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 3 çay fincanı yemeklerden sonra uzun
süre içilir.
Menstrüasyon Gecikmesi:
Kuşdili yaprak 20 g
Oğul otu yaprak 30 g
ı tatlı kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Menstrüasyonun başlamasından 15 gün önce başlanarak, her akşam l çay fincanı içiiir..
Mide Çıkış Kasları Krampı:
Defne yaprak 10 g
Kekik bitki 10 g
Fesleğen yaprak 10 g
Oğul otu yaprak 20 g
3 yemek kaşığı karışıma 500 mi sıcak su eklenir, 8-10 dk demlenip süzülür. Yemeklerden önce ve sonra l çay fincanı içilir. Midede Enzim Eksikliği: Anason tohum 20 g
Ardıç üzüm 20 g
Bahçe nanesi yaprak 20 g
Centiyane kök 20 g
Oğul otu yaprak 20 g
Karışım 1 litre beyaz şarapta ara sıra karıştırılarak dinlendirilir. Her yemekte l çay fincanı içilir. Sancılı Sindirim Bozuklukları, Mide Bulantısı: Bostan otu bitki 25 g
Lavanta çiçek 25 g
Bahçe nanesi yaprak 25 g
Oğul otu yaprak 25 g
l tatlı kaşığı kıyılmış karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 2-3 çay fincanı sıcak olarak içilir.
Safra Söktürücü, Karaciğer Güçlendirici: Ihlamur çiçek 20 g
Oğul otu yaprak 10 g
5 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. İlki sabah aç karnına olmak üzere, günde 3 çay fincani içilir. Sindirim Bozukluğu: Defne yaprak 10 g
Kimyon tohum 15 g
Bahçe nanesi yaprak 20 g
Kereviz tohum 25 g
Oğul otu yaprak 30 g
1 yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Yemeklerden sonra 1 çay fincanı içilir.
Sinir Bozukluğu:
Boy otu tohum 20 g
Oğul otu yaprak 30 g
15 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 20 dk demlenip süzülür. Günde 2 çay fincanı içilir.
Sinir Bozukluğu, Uyumakta Zorluk Çekme:
Civanperçemi çiçek 5 g
Kuşburnu meyve 5 g
Kuşdili yaprak 5 g
Meyan kök 5 g
Papatya çiçek 5 g
Rezene tohum 5 g
Kedi otu kök 15 g
Lavanta çiçek 15 g
Şerbetçi otu kozalak 15 g
Oğul otu yaprak 25 g
2 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, ağzı kapalı olarak 10-15 dk demlenip süzülür. Sonuncusu uyumadan kısa süre önce olmak üzere, günde 2-3 çay fincanı İçilir, Çay her seferinde taze olarak hazırlanmalıdır. 6 hafta sonra çayın içilmesine bir süre ara verilmelidir.
Sinirleri Güçlendirici:
Acı bakla tohum 20 g
Kedi otu kök 20 g
Oğul otu yaprak 20 g
l tatlı kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzüiür. Günde 1-3 fincan sıcak olarak İçilir.
Sinirleri Uyarıcı 1:
Centiyane kök 10 g
Lavanta çiçek 30 g
Papatya çiçek 30 g
Oğul otu yaprak 30 g
l tatfı kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Sabahleyin aç karnına 1 çay fincanı içilir.
Sinirleri Uyarıcı 2:
Atkuyruğu yaz sürgünü 10 g
Lavanta çiçek 10 g
Oğul otu yaprak 50 g
l çay kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk
demlenip süzülür. Gün boyunca 2-3 çay fincanı içilir.
Sinirsel Kramplar, Yatıştırıcı, Rahatlatıcı:
Çıban otu bitki 20 g
Kadıntuzluğu meyve 20 g
Lavanta çiçek 20 g
Menekşe yaprak 20 g
Oğul otu yaprak 20 g
l yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 5 dk demlenip süzülür. Gerektiğinde 1-2 çay fincanı içilir.
Sinirsel Kalp Şikâyetleri:
Oğul otu kuru yaprak 50 g
4 g kuru yaprağa 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. 4-6 hafta boyunca, günde 3 çay fincanı İçilir. Solunum Borusu ve Gırtlak Krampları: (Çocuklarda çoğunlukla kalsiyum eksikliği yüzünden görülür).
Defne yaprak 15 g
Bahçe nanesi yaprak 25 g
Kedi otu kök 25 g
Oğul otu yaprak 35 g
2 yemek kaşığı karışıma 500 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 3 çay fincanı, yemek saatleri arasında içilir.
Stres, Depresyon, Yaşlanma: Adaçayı yaprak ıo g
Centiyane kök 10 g
Kekik tüm bitki 30 g
Oğul otu yaprak 50 g
l yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir. 15 dk demlenip süzülür. Yemeklerden önce 1 çay fincanı içilir.
Sakinleştirici 1:
Anason tohum 20 g
Dere otu tohum 20 g
Mürver çiçek 30 g
Oğul otu yaprak 30 g
l yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Akşamları sıcak olarak l çay fincanı içilir.
Sakinleştirici 2:
Şerbetçi otu kozalak 25 g
Oğul otu yaprak 25 g
l yemek kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Sonuncusu yatmadan kısa bir süre önce olmak üzere, günde 1-3 çay fincanı İçilir.
Kısa Açıklamalar:
• Sinirsel mide krampları ve gaz kolikleri için her gün 3-4 çay fincanı çayı, sulandırılarak 2-3 yemek kaşığı tentürü veya 2-3 çay bardağı şarabı içilir. Hangi kullanma biçimi seçilirse seçilsin uzun süre kür yaparcasına alınması gerekir.
• Yatmadan kısa bir süre önce 1 çay fincanı çayı içilirse, rahatlatır, yatıştırır, uyku verir.
• İştahsızlık ve kansızlık için yemeklerden önce 1 likör kadehi oğul otu şarabı içilir.
• Böcek ısırığı veya sokmasında iğne çıkarıldıktan sonra sokulan veya ışınlan yere, ezilmiş taze oğul otu yaprağı bağlanır.
• Kuru cilt, ekzama ve alerji nedenli kaşıntılar için 10-15 dk oğul otu banyosu yapılır. Banyo suyunun sıcaklığı 36°C’yi geçmemelidir.
• Soğuk algınlığının habercisi olan boğaz ağrısı ve hafif öksürükte bir bardak sıcak suya birer çay kaşığı oğul otu ruhu ve bal karıştırılarak gün boyunca yudum yudum içilir.
• Sakinleştirici olarak gün aşırı banyosu yapılabilir.
• Astımlılar günde 1-2 çay bardağı şarabını içebilir.
• Ağız kokusu için birkaç oğul otu yaprağı ağızda sakız gibi çiğnenir.
• Oğul otu anİarı hastalıklardan koruyucu, dayanıklılıklarını artırıcı olarak kullanılır. Bu amaçla günümüzden 2000 yıl önce de kullanılmıştır.
• Taze yaprakları aroma verici baharat olarak kullanılır.
