Lavanta
LAVANTA
LAVANDULA ANGUSTIFOLIA MİLLER
Labiatae
Lavandula Spica L, Lavandula Vera D.C., Lavandula Officinalis Chaıx., Lavandula Vulgaris Var a. Lam,
LAVANDULA STOECHAS L.
Lavandula sözcüğünün Latince yıkamak anlamındaki laımre sözcüğünden türediği sanılmaktadır. Eskiden bîtkî çamaşır ve banyo sularına karıştırıldığı için bu adın verildiği ileri sürülmektedir. Anavatanı Akdeniz’in batı kıyılarıdır. Mısırlıların lavantayla mumyalarını sardıkları keten bezleri ıslattıkları, oturdukları yerlerin havasını temizledikleri ve hasta odalarını dezenfekte ettikleri ileri sürülmektedir. Tarihte ilk kez Romalılar lavantanın tıbbi etkilerini sistemli olarak araştırmıştır. Lavantayı pseudenardus adıyla kullanan Plinius, lavanta çayının menstrüasyon şikâyetlerinde, mide ağrılarında, böcek sokmalarında, karaciğer ve böbrek hastalıklarında yararlı olduğunu yazmıştır.
Romah askerler savaşa giderken yanlarına lavanta alırdı. Lavantayla yaralarım tedavi eder, bitkiyi sakinleştirici olarak kullanırlardı.
Bingenli Hildegard lavantayı (L. Angustifolia) aşırı cinsel arzuyu önlemek için uygulamış, konsantrasyon zayıflığına karşı lavanta şarabını önermiştir. Eskiden kullanılan lavanta türünün karabaş otu (L. Stoechas) olduğu sanılmaktadır. 13. yüzyılda Saiemo Okuİu’nda yazılmış olan Floş Medicinae adlı eserde lavantaya yer verilmektedir. Ortaçağda lavanta çok yaygınlaştı. Paracelsus lavanta çiçeğini sinir ilacı olarak övmüştür. Matthiolus bitkiyi iştah açıcı, yatıştırıcı, kramp çözücü, gaz ve idrar söktürücü olarak ö-nermİştir. Özellikle sarılığa karşı rezene kökü, kuşkonmaz, köpek otu, tarçın karışımının kaynatılarak içilmesini önermiştir. Kneipp lavantayı, yağının mikrop Öldürücü gücünden yararlanarak bir çok hasta-
lıkta uygulamıştır. Leclerc astım, boğmaca, grip ve ses kısıklığında lavantayla dikkate değer sonuçlar aldığını yazmıştır. Madaus hafif bir uyuşturucu olduğunu, migren, uykusuzluk, histeri, sinirsel kalp çarpıntısı, gaz şişkinliği, gastrit, ödem, gut gibi bir çok hastalıkta uygulandığını yazmıştır. Lavanta çok eski zamanlardan beri astrologlar, büyücüler tarafından ve dini törenlerde kullanılmaktadır. İngiltere’de ve bazı Avrupa ülkelerinde yeni doğmuş bir bebeğin yatağına konan bir torba lavantanın, bebeği tüm kötülüklerden koruduğuna inanılmaktadır. Tıbbi Nitelikleri: Antibiyotik, antiseptik, böcek öldürücü, terletici, uyarıcı, yara kapatıcı, kramp çözücü, gaz, safra ve idrar söktürücü. Kullanıldığı Yerler: Akne, akciğer, astım, ateş, bronşit, bitlenme, böcekler, kepek, öksürük, psikosomatik şikâyetler, romatizma, sinir bozukluğu, yara. Karabaştan elde edilen eterli yağ astım ve nezlede uygulanmaktadır. Ayrıca grip salgınlarında bulunulan yerin havasını temizlemekte kullanılmaktadır. Eterli yağından sinirsel hastalıklarda sakinleştirici, stres ve korku tedavi edici olarak uygulanır. Araşürmalar lavantanın günümüzdeki hastalıkların yaklaşık %40′ını oluşturan psikomatik hastalıklarda olumlu sonuçlar verdiğini göstermektedir. Tıbbın ve-jetatif distoni olarak adlandırdığı sinirsel kalp, mide ve bağırsak şikâyetleri, solunum sistemi bozuklukları, ishal ve iştahsızlıklarda lavantanın iyi bir tedavi maddesi olduğu anlaşılmıştır. Eskiden lavanta histeri ve depresif durumlarda uygulanmaktaydı. Günümüzde de aynı amaçla uygulanmakta olumlu sonuçlar alınmaktadır. Lavanta yağı baş ağrısı, huzursuzluk, romatizma, sinir bozukluğu, uykusuzlukta kullanılır. Botanik: Lavanta her türlü toprakta yetişen bir bitkidir, ancak sürekli ıslak toprakta uzun süre yaşamaz. Kuru, derinleri nemli, kumlu, kireçli topraklan sever. Bol güneşli, kumlu, balçıklı toprakta çok iyi gelişir. Güneşli güney yamaçlarda yetişen lavanta eterli yağ yönünden daha zengindir. Özellikle 1500-2000 metre yükseklikte çok iyi gelişir. Ülkemizde süs bitkisi olarak da yetiştirilir. Lavanta bahçeye en az 50-60 cm a-rayla dikilmelidir, çevresindeki yabani otların çok iyi temizlenmesi gerekir. Baharda yeni sürgün veren lavanta ara sıra sulanmalıdır, yazın sulanmasına pek gerek yoktur. Yetiştiği iklime göre şubat veya mart ayında budanmak ve seyreltilmelidir. Çiçekleri toplandıktan sonra budanarak kısaltılmahdır. Sonbaharda biraz potasyumlu gübreyle gübrelenmelidir. Lavanta tohumdan yetiştirilebilir, ancak sonbaharda büyük köklü bitkiler topraktan çıkarılarak birçok parçaya ayrılabilir ve ilkbaharda istenilen yere dikilmek üzere bir saksıya veya soğuktan korunaklı bir yere 10 cm derinliğe dikilebilir. Yeni dikilen lavantalar 3-4 hafta sonra filiz ve yaprak vermeye başlarsa bu bitkinin köklendiğini gösterir. Bu durumdaki bitki istenilen yere dikilebilir, ancak ilkbaharı beklemekte yarar vardır.
Boyu 20-60 cm arasında değişen ve çok yıllık bir bitki olan lavantanın kazık kökü toprağın derinliklerine iner. Dikine çıkan gövdenin altları koyu kahverengi, odunumsu, çok dallı ve bol yapraklıdır. Yapraklar dar, uzun mızrak biçimlidir, dallara yapışıktır ve düz kenarları geriye doğru kıvrıktır. Alttaki taze yaprakların her iki tarafı küçük yıldız biçiminde beyaz kıllarla örtülüdür. Üsttekiler gri yeşildir. Yapraklar yaşlandıkça üstleri yeşilleşir, altlarında gümüşi, parlak çok küçük bezeler görülür. Başak görünümlü çiçek topluluklarının boyu çoğunlukla 15-20 mm’dir. Çiçekler 3lü ve 10′lu gruplar halinde kısa aralıklarla alt alta açar. Bal arılarının sıkça ziyaret ettiği, çoğunlukla açık menekşe renkli çiçekler temmuzdan eylüle dek açar.
Lavantanın bilinen 28 türü vardır. Bunlardan kokusu ve içindeki eterli yağın gücü nedeniyle üç türünden yararlanılır: Lavandula Angustifolia Miller (lavanta), Lavandula Latifolia, Lavandula Stoechas L. (karabaş otu).
Karabaş otunu (Lavandula Stoechas L.) ülkemizde iki alt türü yetişmektedir: L. Stoechas Subsp. Stoechas., L. Stoechas Subsp. Cariensis. Bu türlerden bulundukları iklime en iyi uyum sağlayan, kokuları, hatta görünümleri birbirinden farklı birçok melez yetiştirilmiştir.
Nelerinden Yararlanılır: Taze veya kuru çiçeğinden, yağından ve alkolünden yararlanılır. Toplanması ve Saklanması: Bazı kitaplarda çiçek ba-şağmdaki orta grup açtığında toplamaya başlanması önerilmektedir. Eterli yağın en yüksek olduğu zaman öğlen sıcağıdır. Çiçekler yeni açtığında, en alttaki çiçek grubunun 5-10 cm aşağısından kesilerek toplanır. Küçük demetler halinde asılarak veya ince serilerek havadar yerlerde, kesinlikle gölgede kurutulur. Gölgede kuruyan çiçeklerin eterİi yağlarında bir kayıp olmaz, ancak güneşte kurutulan çiçekler eterli yağlarının en az %25′ini kaybeder. Eğer lavantayı bahçenizde yetiştiriyorsanız, taze yapraklarını tüm yıl boyunca baharat olarak kullanabilirsiniz.
Kokusu ve Tadı: Çiçeklerin çok güçlü, baharlı kokusu ve acı tadı vardır. Kuru çiçeğin kokusu, taze çiçekten daha güçlüdür.
Yan Etkileri: Çiçeğin herhangi bir yan etkisi yoktur. Lavanta yağı kullanılırken dikkatli olmak gerekir. Fazla miktarda kullanıldığında {yaklaşık I g) mide, bağırsak rahatsızlıklarına, uyuşukluğa ve bilinç bozukluklarına neden olabilir. Çok seyrek olarak içindeki kumarın yüzünden çok koklandığında baş ağrısı yapabilir.
Karabaş orundan eide edilen eterli yağda yüksek o-randa keton olduğundan hafif zehirlidir. Eterli yağını çocuklar ve hamileler kullanmamalıdır. Şeker hastalarında kan şekeri düşüklüğüne neden olmaktadır.
Uzun süre içilen yağı veya suyu böbreklerin tahrip olmasına neden olur.
Kullanma Biçimleri: İçten ve dıştan uygulanır.
Bitkiden Yararlanma Yöntemleri: Çay, banyo ve yağ olarak kullanılır.
Çay; 1 çay kaşığı kuru, 2 çay kaşığı taze çiçeğe 150 mi
sıcak su eklenir, ağzı kapalı olarak 10 dk demlenip
süzülür. Duruma göre balla tatlandırılır. Dolu 1 çay kaşığı yaklaşık 1,5 g’dır.
Banyo: 60 g çiçeğe 1 litre sıcak su eklenir, 10 dk dem-
lenir, kaynama noktasına dek ısıtılıp süzülür. Banyo suyuna karıştırılır.
Banyo suyu eterji yağ karıştırılarak da hazırlanabilir. Yağm suya homojen olarak karışabilmesi için yağa 50 g yemek tuzu karıştırılarak banyo suyuna eklenir. Banyo suyu lavanta yağı diğer eterli yağlarla karıştırılarak da hazırlanabilir.
Yüz ve vücuttaki aknelere karşı banyo suyuna 10 damla lavanta yağı eklenir. Geceleri rahat uyuyabilmek için banyo suyuna beşer damla lavanta, mersin ağacı yaprağı yağı ve 3 damla gül yağı karıştırılır. Bel ağrısında banyo suyuna 4′er damla lavanta, nane, oğul otu, zencefil yağı ve 3 damla kekik yağı karıştırılır. Spordan sonra görülen ağrılı kas sertleşmelerinde banyo suyuna 2′şer damla lavanta, okaliptüs, kekik ve çam yaprağı yağı karıştırılır. Soğuk algınlığını önleyici olarak banyo suyuna 5′er damla ardıç ve lavanta yağı karıştırılır. Yağlar, homojenliği sağlayacak yemek tuzuyla karıştırdıktan sonra banyo suyuna eklenir.
Eterli yağ: Çiçekler toplandıktan çok kısa bir süre sonra su buharıyla damıtılarak elde edilir. Oleum Lavandulae ilk olarak 16. yüzyılda damıtılmıştır. Işık geçirmeyen koyu renkli şişelerde saklanmalıdır. Yağ inceltilmeden deriye sürülebilir. Aroma terapide en çok kullanılan yağlardandır. Lavanta yağıyla yapılan masajlarda deriden geçen yağ, deri altındaki sinirleri etkileyerek rahatlatıcı, uyarıcı etki yapar. Lavanta yağı büroların, oturma veya yatak odalarının havasını temizlemek için ve dinlendirici olarak aroma lambalarına konur. Lavanta yağı ulaşılmak istenen amaca göre birçok eterli yağla karıştırılabilir. Sakinleştirici, uyku verici olarak 5 damla lavanta yağıyla 5 damîa oğul otu yağı karıştırılır. Stresle dolu bir günden sonra sinirleri sakinleştirici olarak 6 damla lavanta yağma 2′şer damla papatya ve portakal yağı karıştırılır. Çalışma odasında uyarıcı olarak 5-7 damla lavanta yağından yararlanılır. Baş ağrısı ve stres için 6 damla lavanta yağıyla 4 damla nane yağı karıştırılır. Grip ve soğuk algınlığında bağışıklığı güçlendirmek için 5′er damla lavanta, kekik ve nane yağı karıştırılır.
Lavanta yağı masaj yağı olarak da yaygın olarak kullanılmaktadır. Deride tahrişlere neden olabileceğinden başka bir bitkisel yağla kanştırmahdır. Örneğin 100 mi susam, tatlı badem veya soğuk preslenmiş zeytinyağıyla 10-15 damla lavanta yağı karıştmiabilir.
Lavanta yağıyla aynı miktarda kuşdili yağı karıştırılarak hazırlanan masaj yağı dinçleştirici ve uyarıcıdır.
Dikkat: Lavanta yağı zehirsizdir, ancak kesinlikle doktora sorulmadan içilmemelidir.
Lavanta Suyu: Eterli yağ su buharıyla damıtılırken elde edilen bir yan maddedir, içinde eterli yağ, bitkide bulunan suda eriyen maden tuzlan ve maden izleri . vardır. Koyu renkli şişelerde saklanır. Pansuman olarak ve banyo suyuna karıştırılarak kullanılır. Yüz temizlemek için bu sıvıdan yararlanılır. Lavanta şarabı: (Hildegard) 10 g lavanta çiçeği 500 mi şarapta kısa süre kaynatılıp süzülür. Konsantrasyon zayıflığına karşı yemeklerden sonra 1 likör kadehi i-çiiir.
Tentür: Sarımsı kahverengi bir sıvıdır. Koyu renkli şişelerde saklanır. Günde 1-3 kere, 1 yemek kaşığı tentür suyla karıştırılarak içilir. Tentür 9 ay saklanabilir.
Dikkat: Karaciğer hastaları ve alkole karşı alerjisi olanlar lavanta tentürünü kullanmaktan kaçınmalıdır.
İçindeki Bazı Maddeler: Eterli yağın (yaklaşık %3) ana maddesini linalil asetat ve îinalool oluşturur. İçinde kumarin’den başka birçok birleşim ve yaklaşık %12′de tanen vardır.
Lavantanın tedavi gücü ve kokusu eterli yağının i-çindeki linalil asetattan kaynaklanmaktadır. Kimyasal olarak ester grubundandır. Bu maddenin oranı lavantanın tıbbi yönden kalitesini gösterir. Yüksek yerde yetişen lavantanın eterli yağının içindeki linalil asetat oranı daha yüksektir. En kaliteli lavanta yağında linalil asetat oranı %45′dir, ancak yağının tıbbi o-larak etkili olabilmesi için linalil asetat oranının en az %35 olması gereklidir.
Lavanta yağının içinde bulunan terpenalkol grubundan Îinalool, linalil asetattan sonra tıbbi yönden en etkili maddedir. Linaîool güçlü bir antibakteriyel maddedir.
Lavantanın içindeki eterli yağm oranı ve tıbbi kalitesi lavantanın yetiştiği yere, iklime ve lavantanın türüne göre büyük farklılıklar gösterir.
Arı, lavanta çiçeğinden çiçek özsuyu alınca bitki özsuyu üretmeyi durdurur. Bu da bitkiden daha fazla eterli yağ elde edilmesini sağlar. Bazı durumlarda lavanta yağı veriminin %15 arttığı görülür.
REÇETELER
Tüm reçetelerde lavanta yerine karabaş otu kullanılabilir.
Akne :
Lavanta çiçek 100 g
100 g çiçek l litre üzüm sirkesinde ağzı kapalı olarak 10 gün dinlendirilir, preslenerek, süzülür. 1 yemek kaşığı lavanta sirkesi, 1 yemek kaşığı suyla karıştırılarak akneli yerler günde 2 kere silinir. Akne 2:
Gül yağ i damla
Kuşdili yağ 1 damia
Bergamot yağ 2 damla
Papatya yağ 3 damla
Lavanta yağ 3 damla
Alkol 70°’Îİk 10 mi
Saf su 100 mi
Karışım çok iyi çalkalanır. Yüz sabah akşam, karşımla çok iyi temizlenir.
Astım, Bronşit, Öksürük, Nefes Darlığı; Lavanta çiçek 50 g
10 g çiçeğe 200 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 2-3 çay fincanı içilir. Aşırı Yorgunluk:
Gül yağ 1 mi
Portakal yağ 1 mi
Kuşdili yağ 2 mi
Okaliptüs yağ 2 mi
Lavanta yağ 4 mi
10 damla karışım 30 mi tatlı badem, susam ve zeytinyağıyla karıştırıldıktan sonra banyo suyuna eklenir. Karışım koyu renkli bir şişede saklanmalıdır.
Bu banyo geç saatte yapmamalıdır. Uykuyu kaçırır.
Ateş Düşürücü, Terletici:
Lavanta çiçek 50 g
10 g çiçeğe 150 mi sıcak su eklenir, ağzı kapalı olarak 10 dk demlenip süzülür. Sıcak olarak yudum yudum içilir.
Baş Ağrısı, Migren:
Lavanta yağ 50 mi
l kesme şekere 10 damla damlatılarak yenir. Beyin ve Sinir Hastalıkları (Letarji, Epilepsi, Uzuvların titremesi):
Lavanta çiçek 50 g
50 g çiçeğe 1 litre alkolü az sıcak şarap eklenir, 10 dk
demlenip süzülür. 3-4 gün, günde 125 mi içilir. Bağışıklığı Güçlendirici 1: Nane yağ l mi
Okaliptüs yağ l mi
Tarçın yağ l mi
Kekik yağ 2 mi
Lavanta yağ 3 mi
Bal süzme çiçek balı 20 mi
Çok iyi karıştırılır, hava geçirmeyen koyu renkli bir kavanozda, serin bir yerde saklanır. Buzdolabında saklanmaz. Karışım bitinceye dek sabah, öğle, akşam birer çay kaşığı içilir.
Bağışıklığı Güçlendirici 2: Bergamot yağ 5 mi
Kekik yağ 5 mi
Lavanta yağ 10 mi
Susam yağ 30 mi
Çok iyi karıştırılır, sıkıca kapanan şişelerde saklanır. Haftada 1-2 kere tüm vücut karışımla masajlanır. Bağışıklığı Güçlendirici 3: Nane , yağ ı damla
Kekik yağ 3 damla
Lavanta yağ 3 damla
Limon yağ 3 damla
Bitkisel yağ 50 mi
Banyoya karıştırılır. Grip salgınlarında haftada l kere banyo yapılır. Çürükler:
Papatya yağ 5 mi
Lavanta yağ 5 mi
Gül suyu 10 mi
2 damla karışım gül suyuyla karıştırılır, keten bir beze emdirilerek moraran yere konur. Düşük Tansiyon:
Adaçayı yaprak 10 g
Deve dikeni bitki 10 g
Isırgan bitki ıo g
Kuşdili yaprak 10 g
Yabani melek otu kök ıo g
Zulfa otu çiçekli dallar ıo g
Lavanta çiçek 20 g
5 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 4-5 çay fincanı içilir. Bitlenme l:
Lavanta çiçekli dal 100 g
Sirke 500 mi
582
Karışım ağzı kapalı bir kapta 14 gün ara sıra karıştırılarak dinlendirilir, süzülür. Bitli yerler ıslatılır, saçlar bu sıvıyla taranır. Bitlenme 2:
Bergamot yağ 40 m!
Lavanta yağ 60 mi
Karışıma 70°’lik 150 mi alkol karıştırılır.Günde 2-3 kere saçlara sürülür.
Enfeksiyonlar, Bulaşıcı Hastalıklar (Bardeau): Artmak çiçek 5 g
Hercaimenekşe çiçek 5 g
Hodan çiçek 5 g
Süpürge katırtırnağı çiçek 5 g
Lavanta çiçek 10 g
1-2 yemek kaşığı karışıma 150 mi kaynar su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 3-4 çay fincanı İçilir. İştahsızlık, Gaz şişkinliği, Mide Ağrısı (Kneipp): Lavanta yağ 50 mi
Günde 2 kere 5 damla bir kesme şekere damlatılarak yenir.
Kulak Ağrısı:
Turna gagası yağ 2 mi
Lavanta yağ 2 mi
4 damla karışım 6 mi tatlı badem yağıyla karıştırılır. Her iki kulağa ılık olarak birer damla damlatılır. Bebeklere de uygulanabilir. Liken Hastalığı:
Lavanta çiçek ıoo g
Alkol 30°’lik 500 mi
Karışım ağzı kapalı bir kapta 14 gün dinlendirilip süzülür. Hasta yerlere pamukla sürülür. Migren l:
Bahçe nanesi yaprak 30 g
Kedi otu kök 30 g
Lavanta çiçek 35 g
10 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür, Günde 3 çay fincanı içilir. Migren 2:
Lavanta yağ 10 mi
Migrenin şiddetine göre 15-25 damla lavanta yağı, 30 mi tatlı badem yağıyla karıştırılarak sıcak banyo suyuna eklenir, yaklaşık 20 dk banyoda kalınır. Havluya sarılarak sessiz, karanlık odada yatılır. Migren 3:
Kuşdili yaprak 50 g
Lavanta çiçek 50 g
3 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Yatmadan 2 saat öncesine dek, gün boyunca 5-7 çay fincanı içilir. 4-6 haftalık kürler yapılır. Öksürük:
Bahçe nanesi yaprak 25 g
Lavanta çiçek 25 g
5 g karışıma 200 mi sıcak su eklenir, 5 dk demlenip süzülür. Günde 3 fincanı, yemek saatleri arasında içilir. Romatizma:
Lavanta çiçek 50 g
Zeytinyağı 1 litre
Karışım kapalı şişede 10 gün güneşte bırakılır, süzülür. Eklem yerleri günde 1-2 kere ovulur. Sinir Bozukluğu, Kramp Çözücü: Lavanta çiçek 200 g
200 g çiçeğe 3 litre sıcak su eklenir, 3 dk demlenir, preslenerek süzülür. Sıcak banyo suyuna karıştırılır. Sinirsel İştahsızlık:
Acı yonca yaprak 10 g
Azak eğiri toz kök 10 g
Papatya çiçek 10 g
Rezene tohum 10 g
Tıbbi öküzgözü çiçek 10 g
Fesleğen yaprak 20 g
Lavanta çiçek 30 g
5-6 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk ağzı kapalı olarak demlenip süzülür. Gün boyunca 5-6 çay fincanı, sıcak olarak küçük yudumlarla içilir. Sinirsel Kalp Çarpıntısı, Gaz Şişkinliği, Kolikler: Lavanta çiçek 50 g
ı çay kaşığı çiçeğe 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 2 çay fincanı içilir. Soğuk Algınlığı:
Tarçın toz 1 g
Zencefil toz 1 g
Kekik yaprak 3 g
Adaçayı yaprak 15 g
Oğul otu yaprak 15 g
Mercanköşk çiçekli dallar 15 g Sater yaprak 15 g
Sinirli ot yaprak 15 g
Lavanta çiçek 20 g
Bitkiler iyice kıyılarak birbirine karıştırılır. 3 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, ağzı kapalı olarak 10 dk demlenip süzülür, iitk olarak günde 3-5 çay fincanı içilir.
Taşikardi:
Lavanta çiçek 50 g
Papatya çiçek 50 g
30 g karışıma 250 mi sıcak su eklenir. 10 dk demlenip
süzülür. Bal veya şeker karıştırılarak sıcak içilir.
Uykusuzluk, Uyumakta Zorluk Çekme 1:
Kedi otu kök 10 g
Şerbetçi otu kozalak ıo g
Binbirdelik otu bitki 20 g
Papatya çiçek 20 g
Lavanta çiçek 40 g
1 çay kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk
demlenip süzülür. Yatmadan kısa süre önce içilir.
Uykusuzluk, Uyumakta Zorluk Çekme 2:
Binbirdelik otu bitki 25 g
Çuha çiçeği çiçek 25 g
Kedi otu kök 25 g
Lavanta çiçek 25 g
l çay kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir. 10 dk
demlenip süzülür. Yatmadan kısa süre önce içilir.
Uykusuzluk, Uyumakta Zorluk Çekme 3:
Gül yağ ıo mi
Lavanta yağ 10 mi
Kuşburnu tohum yağı 50 mi
3 damla gül yağı, 5 damla lavanta yağı, 30 mi kuşburnu
tohumu yağı çok iyi karıştırılır. Yatmadan kısa süre önce
karışım banyo suyuna karıştırılır ve 15-20 dk banyoda
yatılır. İyice kurulandıktan sonra yatılır.
Vejetatif Distoni, Düşük Tansiyon:
Lavanta çiçek
Gün aşırı 8-15 dakikalık sıcak lavanta banyosu yapılır.
Banyodan sonra kesinlikle yatarak dinlenilmelidir.
Yaralar:
Lavanta çiçek 50 g
5 g çiçek 250 mi suda 10 dk kaynatılıp süzülür. Yara bu
sıvıyla temizlenir.
Yatıştırıcı 1:
Adaçayı yaprak 25 g
Bahçe nanesi yaprak 25 g
Mercanköşk yaprak 25 g
Lavanta çiçek 25 g
1 çay kaşığı karışım 150 mi suda 5 dk kaynatılıp süzülür.
Günde 1-2 çay fincanı sıcak olarak içilir.
Yatıştırıcı 2:
Lavanta çiçek 25 g
Çuha çiçeği çiçek 25 g
Kuşdili yaprak 25 g
Oğul otu yaprak 25 g
1.5 çay kaşığı karışıma 150 mi sıcak su eklenir, 10 dk demlenip süzülür. Günde 2-3 çay fincanı içilir. Yatıştırıcı 3:
Kedi otu ‘ kök 30 g
Oğul otu yaprak 30 g
Lavanta çiçek 40 g
2 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, ağzı kapalı olarak 10 dk demlenip süzülür. Duruma göre günde 1-3 fincan içilir.
Sinirsel Yüksek Tansiyon: Ökse otu toz yaprak 10 g
Akdiken çiçek, yaprak 40 g
Lavanta çiçek 40 g
5 g karışıma 150 mi sıcak su eklenir, ıo dk ağzı kapalı olarak demlenip süzülür. Gün boyunca 5 çay fincanı sıcak olarak yudum yudum içilir. Çaya 5 damla çörek otu yağı karıştırılmasında yarar vardır.
Kısa Açıklamalar:
• Kaşıntı, alerji, kurdeşen ve ürtikerde kaşınan yere birkaç damla saf lavanta yağı damlatılır.
• Böcek ısırık ve sokmasında ışınlan veya sokulan yere lavanta yağı sürülürse kaşıntı önlemiş olur ve şişme sınırlı kalır. Ancak yağın birkaç dakika arayla tekrar tekrar sürülmesi gereklidir.
• Ağır işitenlerin kulaklarına, taze çiçekli bitkiden preslenen suyundan birkaç damla damlatılması önerilmektedir.
• Bebek emziren kadınların göğüs uçlarındaki sancı veya sızlamalar için emzirmeden 4-5 dk önce göğüs uçlarına birer damla lavanta yağı damlatır. Bebek emzirilmeden önce yağın fazlası silinmelidir.
• Gül bahçelerinin çevresine lavanta dikilirse güller bitlenmez. Keselere doldurulan kuru çiçek güveye karşı çamaşır aralarına konur.
• Lavanta mutfakta baharat olarak da kullanılır.
• Lavanta yağından parfüm, sabun, masaj yağı üretiminde yaygın olarak kullanılır.
