Güvey Otu
Güvey Otu
Keklik Otu
ORIGANUM VULGARE L
Labiatae Thymus Origanum O. Kuntze
Mercanköşke bakınız. Anavatanı Akdeniz kıyılarıdır. Güvey otu eskiden beri özellikle iştah açıcı ve sindirimi kolaylaştırıcı olarak kullanılmaktadır. Bitkiyi Hippokrates akciğer hastalıklarında, hemoroitte ve sinirleri güçlendirici olarak, Dios-korides yabani hayvan ısırıklarında önermiştir. Matthiolus baş ve sinir ağrılarına, soğuk algınlığına, mide, karaciğer ve dalak hastalıklarına karşı iyi bir ilaç olduğunu yazmıştır. Ayrıca suyunun kulağa damlatıldığında kulak ağrısını ve sağırlığı giderdiğini belirtmiştir. Lonicerus astım, verem, bitkinlik, öksürük, solucanlar, soğuk algınlığı, kulak çınlaması, ö-dem ve gece yatak ıslatmaya karşı önermiştir. Leclerc mide büyümesi ve hava yutmaya karşı iyi bir ilaç olduğunu söylemiştir. Kadınlar için uzun süre afrodiz-yak olarak kullanılmıştır.
Ortaçağda Avrupa’da güvey otunun insanları cadılara ve şeytana karşı koruduğu inancı çok yaygındı. Tıbbi Nitelikleri: Antiseptik, balgam söktürücü, iştah açıcı, kramp çözücü, midevi, menstrüasyon ayarlayı-cı, ağrı kesici, güçlendirici.
Önerilen ölçülerde kullanıldığında sinirsel dengesizlikte, aşırı heyecan hallerinde yatıştırıcı ve rahatlatıcı olmaktadır. Atar damarları genişletici ve safra söktürücü özelliği olduğu da ileri sürülmektedir. Kullanıldığı Yerler: Ağız içi yaralan, diş ağrısı, selülit, hava yutma, kepek, mide krampları, menstrüasyon tutuklukları, nöralji, bitlenme, solunum borusu iltihaplan.
Güvey otu kekiğin ve mercanköşkün kullanıldığı hemen hemen tüm hastalıklarda kullanılır. Botanik: Tüm Avrupa ve Ön Asya’da yetişmektedir. Kireçli toprakta da yetişir. Özellikle sıcak ve kuru yerleri sever. 2000 m’ye kadar orman boşluklarında, makilerin ara-* smda, çayırlarda, özellikle güneye ba-kan dağ eteklerinde yaygın olarak yetişir. Birçok ülkede tarımı yapılır. Ülkemizde, özellikle akdeniz kıyılarında yaygın olarak yetişir. -Bitki çok yıllıktır. Boyu 100 cm’ye ulaşabilir. Dikine çıkan bitkinin üst bölümü çok dallıdır. Kırmızımsı dalların üstleri kıllarla kaplıdır. Elips biçimli yapraklar 1-4 cm boyundadır ve kısa saplıdır. Kenarları genellikle düzdür, uçları küt veya sivridir. Yaklaşık 5 cm büyüklüğündeki kırmızı çiçekler temmuzun başından ağustosun sonuna kadar, sapların ucunda, demetler halinde açar. Kahverengi tohumlan elips biçimli ve yassıdır. Nelerinden Yararlanılır: Kökün dışında çiçekli tüm bitkiden yararlanılır. Genellikle bitkinin kurusu kullanılır.
Toplanması ve Saklanması: Güvey otu çiçekli olarak, toprağın 5 cm kadar üzerinden kesilerek toplanır. Bitkiye toprak karışmamasına dikkat edilmelidir. Bitkiden 1 yılda 2-3 ürün alınabilir. Tarımı yapılan yerlerde tarlalarda kurutulur. Kaliteli ürün gölge ve havadar yerlerde ince serilerek veya küçük demetler halinde asılarak kurutulur. Çok kaim dalların ayıklanması yerinde olur. içindeki eterii yağın korunabilmesi için yapay olarak 35°C üstünde kurutulmamalı-dır. Sıkıca kapanabilen kaplarda özelliklerini kaybetmeden 5 yıla yakın saklanabilir. Kuru bitkinin tazeye oranı yaklaşık 1/4 dür.
Kokusu ve Tadı: Yapraklar parmaklar arasında ezildiğinde kekiği andıran bir koku verir. Tadı acımsı, keskin, büzücü ve baharlıdır.
Kısa Açıklamalar:
• Özellikle Meksika ve İtalya’da baharat olarak çok yaygın kullanılmaktadır.
• Kulak çınlamasında günde 1-2 çay fincanı çayı 1 hafta İçilir.
• Güçlendirici ve kaşıntı kesici olarak, ve deri döküntülerinde gün aşırı güvey otu banyosu yapılır.
