Eğrelti Otu
ERKEK EĞRELTİ OTU
DRYOPTERIS FILIX-MAS (L.) SCHOTT
Aspîdiaceae
Aspiclium Filix-mas (L) Sw., Polypodium Fi!ix~mas L, Nephrodium Filix-mas (L.) Rich.FÜix-nıas sözcükleri filix (eğreltiotu) ve mas (erkek) sözcüklerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Bitkiye bu adın verilmesi Füixfeminafya (dişi eğrelti otu) göre daha yapılı olmasından kaynaklanmaktadır.
Avrupa’da ve Türkiye’de yaygın olarak yetişmektedir.
Bitkinin solucan düşürme gücü eskiden beri bilinmektedir. Özellikle tenyada kullanılmaktadır. Dioskorides ve Plinius bitkiyi bu amaçla kullanmıştır.
Tıbbi Nitelikleri: Yara temizleyici, solucan düşürücü. Kullanıldığı Yerler: Bağırsak parazitleri, gut hastalığı, romatizma, yaralar, yorgunluktan şişmiş ayaklar. Günümüzde parazitler ve yaralar için eğrelti otu yerine sentetik ilaçlar kullanılmaktadır. Botanik: Anadolu’da, ormanlarda görülür. Çok yıllık ve otsu bitki sporİa çoğalır ve çiçeksizdir. Boyu 1-1,40 m arasında değişir. Bilek kalınlığına kadar gelişebilen kök, silindir biçimlidir. Dışı koyu kahverengi, içi beyazımsıdır. Yapraklar uca doğru küçülür.. Yaprakların aîtları kıllarla kaplı ve açık yeşildir. Üstleri koyu yeşildir. Yaprakların altında önceleri sarımsı yeşil olan ve sonraları kahverengileşen, içlerinde sporlar bulunan böbrek biçimli soruşlar vardır. Sporlar temmuzdan eylüle kadar olgunlaşır. Nelerinden Yararlanılır: Kökünden yararlanılır. Toplanması ve Saklanması: Kökler topraktan sonbaharda çıkarılır, iyi temizlenir ve ölü bölümleri atılır. Çok hırpalanmadan gölge ve çok havadar yerlerde süratle kuruması sağlanır. Çok iyi kuruması için, sonradan yapay olarak bir daha kurutulabilir. Kokusu ve Tadı: Kendine özgü hoş olmayan kokusu, büzücü ve hoş olmayan tadı vardır. Yan Etkileri: Önerilen ölçüden fazla kullanılmamalıdır. Kullanıldıktan sonra kesinlikle alkol içilmemeli, çocuklara verilmemelidir. Fazla miktarda kullanıldığında kusma, karın ağrısı, kramp, kan dolaşımı bozukluğu, baş dönmesi, göz kararması ve seyrek de olsa körlüğe, solunum organları felcine ve ölüme neden olabilir. Karaciğere de zarar verebilir.
Bitki doktora danışmadan kesinlikle kullanılmamalıdır.
Kutlanma Biçimleri: İçten ve dıştan uygulanır. Bitkiden Yararlanma Yöntemleri: Bitkinin çoğunlukla Özünden yararlanılır. İçindeki Bazı Maddeler: Albaspidin, aspidi-nol, acı madde, flavaspidİn, filisin, filmaron, flavaspid asit, eterli yağ, tanen
